Katrijn Houben

k.houben@maastrichtuniversity.nl


Het onderzoek voor mijn proefschrift richtte zich met name op het meten van relatief automatische associaties met alcohol en het onderzoeken van de relatie tussen deze automatische associaties en de ernst van alcohol misbruik. De hypothese was dat zware drinkers en alcohol misbruikers sterkere positieve automatische associaties met alcohol zouden laten zien in vergelijking met lichte drinkers. Zoals verwacht vonden we dat sterkere automatische associaties tussen alcohol en positief affect (gemeten met de Impliciete Associatie Taak) een toename in alcohol gebruik voorspelden. Deze resultaten suggereren dus dat automatische alcoholgerelateerde associaties een belangrijke rol spelen bij alcohol misbruik. Mensen die teveel alcohol drinken moeten deze automatische associaties dan ook trachten te onderdrukken indien zij hun alcohol gebruik willen afbouwen.

Mijn huidige onderzoek bouwt voort op de bevindingen uit mijn proefschrift op twee manieren: Ten eerste onderzoek ik op dit moment of automatische affectieve associaties met alcohol veranderd kunnen worden met behulp van evaluatieve conditionering en of dit ook resulteert in een afname in alcohol gebruik en misbruik. Daarnaast ben ik ook betrokken bij internetstudies van Prof. dr. Reinout Wiers naar trainingtechnieken om andere automatische impulsen die aanzetten tot alcoholgebruik en alcoholmisbruik (zoals aandachtsbias voor alcohol) te veranderen. Deze lijnen van onderzoek richten zich dus vooral op het direct veranderen van automatische impulsen die alcohol gebruik en misbruik sturen. Ten tweede onderzoek ik of de invloed van automatische associaties op drinkgedrag ook indirect kan veranderd worden door de cognitieve capaciteit die nodig is om zelfcontrole uit te oefenen te verhogen. Recente studies tonen immers aan dat de voorspellende waarde van automatische alcohol associaties voor alcoholgebruik gemodereerd wordt door executieve functies (dit zijn cognitieve vaardigheden zoals werkgeheugen en responsinhibitie). Deze resultaten tonen aan dat automatische associaties drinkgedrag voorspellen bij mensen met een lagere cognitieve capaciteit, maar niet bij mensen met een hogere cognitieve capaciteit. Op basis van deze bevindingen onderzoek ik op dit moment of executieve functies kunnen versterkt worden door training en of dergelijke trainingen mensen kunnen helpen om hun alcoholgebruik terug te dringen. Verder hebben Dr. Anne Roefs and Dr. Chantal Nederkoorn aangetoond dat de voorspellende waarde van automatische associaties voor eetgedrag, net zoals voor drinkgedrag, ook gemodereerd wordt door cognitieve capaciteit. Het trainen van cognitieve vaardigheden kan dus mogelijk ook obese mensen helpen om het eetgedrag onder controle te houden. Deze mogelijkheid wordt ook onderzocht in mijn huidige onderzoekslijnen.

• Lid van de blok planning groep voor het "Academische en beroepsvaardigheden: een artikel schrijven" (1e jaars blok Bachelor Psychologie opleiding) en het blok "Psychopathologie" (2e jaars blok Bachelor Psychologie opleiding).
• Begeleiding van ‘bachelor theses’ met als onderwerp: verslaving, alcohol misbruik, en eetgedrag. Specifiek met betrekking to indirecte maten en automatische associaties en executieve functies (werkgeheugen, response inhibitie). Studenten doen ofwel een literatuurstudie of een klein experiment voor hun ‘bachelor thesis’.
• Begeleiding van onderzoek van ‘master theses’. Studenten kunnen aansluiten bij lopend onderzoek of kunnen met een eigen idee komen binnen de bovengenoemde onderzoeksgebieden.

Havermans, R. C., Giesen, J. C. A. H., Houben, K., & Jansen, A. (2011). Weight, gender, and snack appeal. Eating Behaviors, 12, 126-130.

Houben, K. (2011). Overcoming the urge to splurge: The role of inhibitory control in eating behavior. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 42, 384-388. [Download PDF]

Houben, K. , & Jansen, A. (2011). Training inhibitory control: A recipe for resisting sweet temptations. Appetite, 56, 345-349. [Download PDF]

Houben, K. , Nederkoorn. C., Wiers, R. W., & Jansen, A. (2011). Resisting temptation: Decreasing alcohol-related affect and drinking behavior by training response inhibition. Drug and Alcohol Dependence, 116, 132-136. [Download PDF]

Houben, K. Wiers, R. W., & Jansen, A. (2011). Getting a grip on drinking behavior: Training working memory to reduce alcohol abuse. Psychological Science, 22, 968-975. [Download PDF]

Houben, K. , Roefs, A., & Jansen, A. (2010). Guilty pleasures: Implicit preferences for high calorie food in restrained eating. Appetite, 55, 18-24. [Download PDF]

Houben, K. , Schoenmakers, T. M., & Wiers, R. W. (2010). I didn't feel like drinking but I don't know why: The effects of evaluative conditioning on alcohol-related attitudes, craving and behavior. Addictive Behaviors, 35, 1161-1163. [Download PDF]

Dekker, N., Smeerdijk, A. M., Wiers, R. W., Duits, J., van Gelder, G. , Houben, K. , Schippers, G. , Linszen, D. H., & de Haan, L. (2010). Explicit and implicit cannabis associations in patients with recent-onset schizophrenia and healthy controls. Psychological Medicine, 40, 1325–1336.

Nederkoorn, C., Houben, K. , Hofmann, W., Roefs, A., & Jansen, A. (2010). Control yourself or just eat what you like? Weight gain over a year is predicted by an interactive effect of response inhibition and implicit preference for snack foods. Health Psychology, 29, 389-393.

Houben, K., Havermans, R. C., & Wiers, R. W. (2010). Learning to dislike alcohol: Conditioning negative implicit attitudes towards alcohol and its effect on drinking behavior. Psychopharmacology, 211, 79-86. [Download PDF]

Houben, K., Nosek, B. A., & Wiers, R. W. (2010). Seeing the forest through the trees: A comparison of different IAT variants measuring implicit alcohol associations. Drug and Alcohol Dependence, 106, 204-211. [Download PDF]

Wiers, R. W., Rinck, M., Kordts, R., Houben, K., & Strack, F. (2010). Re-training Automatic Action-Tendencies to Approach Alcohol in Hazardous Drinkers. Addiction, 105, 279-287.[Download PDF]

Houben, K., Rothermund, K., & Wiers, R. W. (2009). Eliminating recoding in the Alcohol-IAT: An application of the IAT-RF. Addictive Behaviors, 34, 487-489. [Download PDF]

Houben, K., & Wiers, R. W. (2009). Beer makes the heart grow fonder: Single-target implicit preferences for beer determine consumption. Netherlands Journal of Psychology, 62, 10-21.[Download PDF]

Houben, K., & Wiers, R. W. (2009). Response Inhibition Moderates the Influence of Implicit Associations on Drinking Behavior. Alcoholism: Clinical and Experimental Research, 33, 626-633.[Download PDF]

Wiers, R. W., Beckers, L., Houben, K., & Hofmann, W. (2009). A short fuse after alcohol: Implicit power associations predict aggressiveness after alcohol consumption in young heavy drinkers with limited executive control. Pharmacology, Biochemistry and Behavior, 93, 300-305.[Download PDF]

Houben, K., & Wiers, R. W. (2008). Implicitly positive about alcohol? Implicit positive associations predict drinking behavior. Addictive Behaviors, 33, 979-986. [Download PDF]

Houben, K., & Wiers, R. W. (2008). Measuring implicit alcohol associations via the Internet: Validation of Web-based Implicit Association Tests. Behavior Research Methods, 40, 1134–1143. [Download PDF]

Houben, K., & Wiers, R. W. (2007). Are drinkers implicitly positive about drinking alcohol? Personalizing the alcohol-IAT to reduce negative extrapersonal contamination. Alcohol and Alcoholism, 42, 301-307. [Download PDF]

Houben, K., & Wiers, R. W. (2007). Personalizing the Alcohol-IAT with Individualized Stimuli: Relationship with Drinking Behavior and Drinking-Related Problems. Addictive Behaviors, 32, 2852-2864. [Download PDF]

Wiers, R. W., Houben, K., & de Kraker, J. (2007). Implicit cocaine associations in active cocaine users and controls. Addictive Behaviors, 32, 1284-1289.

Houben, K., & Wiers, R. W. (2006). Assessing Implicit Alcohol Associations with the Implicit Association Test: Fact or Artifact? Addictive Behaviors, 31, 1346-1362. [Download PDF]

Houben, K., & Wiers, R. W. (2006). A Test of the Salience Asymmetry Interpretation of the Alcohol-IAT. Experimental Psychology, 53, 292-300. [Download PDF]

Candel, I., Merckelbach, H., Houben, K., & Vandyck, I. (2004). How children remember neutral and emotional pictures: Boundary extension in children's scene memories. American Journal of Psychology, 117, 249-257.



Houben, K. (2009). Wetenschappelijk onderzoek via het Internet: Voordelen en nieuwe uitdagingen. De Psycholoog, 44, 641-647.

Houben, K., Schoenmakers, T., Thush, C., & Wiers, R. W. (2008). Impliciete cognitie en verslaving: Theoretische inzichten en praktische toepassingen. Gedragstherapie, 41, 169-182. [Download PDF]

Houben, K. (2007). Alcoholgebruik: bewust of onbewust? Voeding Nu, 9, 17-19. [Download PDF]

Houben, K. (2006). Bookreview of J. Huijding (2006). Automatic affective associations and psychopathology. Maandblad Geestelijke Volksgezondheid, 61, 685-688.



Wiers, R. W., Houben, K., Roefs, A., de Jong, P., Hofmann, W., & Stacy, A. W. (2010). Implicit cognition in health psychology: Why common sense goes out of the window. In B. Gawronski & B. K. Payne (Eds.), Handbook of implicit social cognition. New York: Guilford.

Wiers, R. W., Schoenmakers, T., Houben, K., Thush, C., Fadardi, J. S., Cox, W. M. (2008). Can problematic alcohol use be trained away? New behavioural treatments aimed at changing and moderating implicit cognitive processes in alcohol abuse. In C. R. Martin (Ed.), Identification and treatment of alcohol dependency (pp. 185-205). Keswick, UK: M&K Publishing.

Houben, K., Wiers, R. W., & Roefs, A. (2006). Reaction Time Measures of Substance-Related Associations. In R. W. Wiers & A. W. Stacy (Eds.), Handbook of Implicit Cognition and Addiction (pp. 91-104). Thousand Oaks, CA: SAGE Publishers. [Download PDF]

Wiers, R. W., Houben, K., Smulders, F. T. Y., Conrod, P. J., & Jones, B. T. (2006). To drink or not to drink: The role of automatic and controlled processes in the etiology of alcohol-related problems. In R. W. Wiers & A. W. Stacy (Eds.), Handbook of Implicit Cognition and Addiction (pp. 339-361). Thousand Oaks, CA: SAGE Publishers.